Maartje van Driel
drs. Frank Goddijn
Tineke Gijsbers
drs. Wim Muijrers
Bibian Cosijn
Erika Schenk
Manon Koster
Cees Ahsmann

De kostenpost van perfectionisme

Door Manon Koster. Ieder mens heeft zo zijn goede en slechte eigenschappen. Maar wat als je doorschiet in een goede eigenschap? Dat wordt dan je valkuil. Zo verandert een enthousiasteling als hij doorschiet in een drammer. De denker wordt besluiteloos, een flexibel persoon waait ineens met alle winden mee en dan is daar ook de perfectionist…

Lang heb ik gedacht dat een perfectionist niet echt in dit rijtje thuishoort. Dat kwam waarschijnlijk doordat ik zelf ook vrij perfectionistisch ben ingesteld. Ik heb de neiging om alles goed te willen doen. Ook perfectionisme is echter een eigenschap die is doorgeschoten en voortkomt uit de wens pas op te leveren als het resultaat naar 100% tevredenheid is. Lang heb ik de keerzijde daarvan niet ingezien met als gevolg dat ik mezelf nogal eens uit het oog verloor. Daarbij is mijn drijfveer om alles goed te doen niet zo zeer mijn behoefte aan een perfect resultaat, maar mijn verlangen om anderen te plezieren. Al met al werkt dat niet als het ten koste gaat van mijzelf.

Hoge lat
In de loop der jaren heb ik oog gekregen voor de kostenkant van perfectionisme. Want, een perfectionist legt de lat voor zichzelf enorm hoog. Om dat perfecte resultaat te halen, moet hij of zij een heleboel doen én laten. Zo kost het vaak veel extra tijd en energie om een resultaat op te leveren waarmee de perfectionist volkomen tevreden is.

Ook kan perfectionisme verlammend werken. Dat zag ik onlangs bij een deelneemster die op de derde dag van de training nog niet was begonnen met de toepassing van de CiEP principes. Toen ik haar vroeg waarom, antwoordde zij dat ze steeds te weinig tijd had om er goed aan te kunnen beginnen en daarom stelde zij het uit steeds uit. En zo was het ook met haar werk. Als ze niet kon voldoen aan de hoge eisen die zij zichzelf oplegde, stelde ze het uit tot een later moment. Zij maakte veel overuren om toch maar aan alles toe te komen.

Ideale buur
Een ander voorbeeld van de verlammende werking van perfectionisme zie ik in mijn overbuurman. Hij komt regelmatig bij mij en mijn partner eten, we bezoeken samen concerten en hij staat altijd klaar om ons te helpen. Hij is de ideale buur, ware het niet dat hij nog steeds niet tegenover ons woont. En dat terwijl hij zijn huis negen jaar geleden al heeft gekocht!

Het moet toen een ‘zo te betrekken’ huis geweest zijn, maar nu is daar niks meer van te zien. Geen enkele ruimte is af: vanuit de woonkamer kijk je rechtstreeks omhoog een slaapkamer in, de vloeren en muren zijn kaal tot op het beton. Als hij in dit tempo doorwerkt, dan zal hij minstens nog eens negen jaar nodig hebben voordat zijn huis bewoonbaar is.

Goed genoeg?
De dingen die nu ‘klaar’ zijn, zijn echter wèl tot in de puntjes geregeld. Het plafond ontbreekt in de keuken, maar daardoor zie je wel dat alle leidingen geïsoleerd zijn en alles waterpas is gemonteerd. Waar elektra opnieuw is aangelegd, heeft hij perfect haaks in de muren gefreesd en zelfs de binnenkanten gestuct. Echt af is echter geen enkele ruimte. Dat geldt ook voor het toilet. Het eerste project waar de overbuurman mee startte, maar er ontbreekt nog één belangrijk detail. Ooit zag hij in een restaurant een prachtige lamp aan het plafond van het toilet aldaar. Helaas was de lamp nergens te koop, vandaar dat hij het nu zelf namaakt. Een vrouw of vriendin heeft hij niet. “Dat komt wel als het huis af is”, zegt hij. De oude buurvrouw van hiernaast, zei laatst nog toch dat ze dat waarschijnlijk niet meer mee zal maken.

Mede dankzij mijn buurman ben ik gaan beseffen wat perfectionisme allemaal kost.  Want, het gaat niet om een volmaakt eindresultaat, maar om wat ervoor nodig is om daartoe te komen. Is dat al die extra inspanningen, tijd en energie waard? Of is een goed resultaat ook goed genoeg? Een tip: bepaal vooraf bij het inplannen van een klus af hoeveel tijd je er maximaal aan bezig wilt zijn. Dat zorgt voor focus en helpt je om niet onnodig lang met een klus bezig te blijven.

Laat een reactie achter